Okres rozbiorów przyniósł poważne zmiany w systemie rejestracji stanu cywilnego na ziemiach polskich zagarniętych przez Rosję, Austrię i Prusy. W części ziem nastąpiło przekształcenie dotychczasowego kościelnego systemu rejestracji na system świecki, oderwany ? przynajmniej w założeniu ? od organów wyznaniowych, powierzający obowiązek rejestracji świeckim urzędnikom stanu cywilnego, w pozostałej części pozostawiono rejestrację w gestii organów wyznaniowych, jednak według regulacji państwowej i przy nadzorze sprawowanym przez organy państwowe. Najbardziej skomplikowany stan prawny obowiązywał na terenie Księstwa Warszawskiego, a następnie Królestwa Polskiego. Królestwo Polskie stanowiło ten obszar prawny, gdzie najbardziej widoczny był wyznaniowy charakter rejestracji stanu cywilnego: akty stanu cywilnego osób należących do wyznań chrześcijańskich zostały połączone z metrykami kościelnymi. Akty członków wyznań niechrześcijańskich były wprawdzie prowadzone przez burmistrzów lub inne osoby świeckie, jednak i w tym przypadku rejestracja zachowywała charakter wyznaniowy, ponieważ dopiero na podstawie doniesienia właściwego duchownego o przeprowadzeniu obrzędu religijnego, odnotowywanego w specjalnych księgach zapisów. Charakter ten utrzymany został również na obszarze byłego Królestwa Polskiego po 1918 roku.

Słowa kluczowe: stan cywilny, rejestracja stanu cywilnego, Kodeks Napoleona, Kodeks cywilny Królestwa Polskiego, Księstwo Warszawskie, Królestwo Polskie